Nguyên nhân gây đau nhức khớp gối ở trẻ em thường thấy

Đau nhức khớp gối không chỉ là vấn đề sức khoẻ ở người trưởng thành mà còn ở cả trẻ em. Vậy nguyên nhân gây đau nhức khớp gối ở trẻ em thường thấy là gì? Có khác biệt với người lớn hay không ? Hẳn đây là vấn đề mà các bậc phụ huynh có con nhỏ bị đau nhức khớp gối đang rất quan tâm. Hãy cùng gonhub.com tìm hiểu về vấn đề này nhé!

Có rất nhiều nguyên nhân gây đau nhức khớp gối ở trẻ em. Việc chẩn đoán đúng nguyên nhân đau nhức khớp gối ở trẻ cũng rất khó khăn vì các triệu chứng thường mơ hồ mà các em bé lại không biết cách mô tả một cách chính xác những gì đang xảy ra, điều đó khiến các bác sĩ phải thật kiên nhẫn và có các kỹ năng khai thác thông tin từ ba mẹ mới đưa ra được chẩn đoán chính xác.

Mục lục

1. Đau nhức khớp gối do viêm xương và viêm xương khớp hoại tử

Nguyên nhân gây đau nhức khớp gối ở trẻ em thường thấy

Trẻ thường đau nhức khớp gối kèm theo sốt cao, đi khập khiễng hoặc không thể đi, có thể kèm theo sưng đỏ (tràn dịch), người mệt mỏi, oể oải, hoặc quấy khóc. Bệnh có thể xảy ra sau chấn thương nhẹ như té ngã hoặc va đập nhẹ … Nhưng không thể loại trừ được khả năng đã nhiễm trùng trước đó.

Cần đưa trẻ đến ngay cơ sở y tế để được khám và điều trị. Do các tổ chức như dây chằng, bao hoạt dịch bị tổng thương gây viêm sản sinh mủ. Mủ bị kẹt trong các khớp gây ra sự hoại tử nhanh chóng khớp gối và không thể phục hồi được các thành phần khác như sụn khớp.

Việc chẩn đoán nhanh là rất cần thiết để đưa ra các biện pháp điều trị. Phương pháp điều trị được áp dụng là phẫu thuật cắt lọc tổ chức hoại tử, dẫn lưu mủ… Cần phải dùng kháng sinh tiêm tĩnh mạch cho tới khi hình ảnh lâm sàng ổn định (thường là khi CRP bình thường), sau đó chuyển sang dùng kháng sinh đường uống. Thời gian điều trị tổng cộng là từ hai đến sáu tuần.

2. Khối u quanh khớp là nguyên nhân gây đau nhức khớp gối ở trẻ em

Nguyên nhân gây đau nhức khớp gối ở trẻ em thường thấy

Các khối u xung quanh khớp gối thường là lành tính. Trong trường hợp này đau đầu gối có thể là triệu chứng duy nhất, một số trường hợp còn kèm theo mỏi gối, đầu gối biến dạng nếu khối u to.

Đau thường xảy ra vào ban đêm và đáp ứng với thuốc giảm đau như paracetamol, aspirin… Nhưng đau vào cả ngày và đêm, kèm theo đau ở các vị trí xương khác có thể là một dấu hiệu đáng lo ngại của một tổn thương tế bào ung thư.

Các khối u ác tính như sacôm xương, mặc dù hiếm gặp, có khuynh hướng xảy ra xung quanh khớp gối. Chúng thường có biểu hiện đau ngày càng tăng nhanh, bệnh nhân sụt cân, mệt mỏi, chán ăn kèm sưng tấy do sự phá hủy xương và các phản ứng của mô mềm.

Ngoài ra, các khối u xung quanh hông cũng có thể gây ra đau đầu gối.

3. Đau nhức khớp gối do viêm khớp dạng thấp ở trẻ em

Nguyên nhân gây đau nhức khớp gối ở trẻ em thường thấy

Viêm khớp dạng thấp khá phổ biến ở trẻ em và thường được phát hiện muộn do các triệu trứng không đặc trưng. Được chẩn đoán phân biệt với viêm khớp sau chấn thương và viêm khớp do vi khuẩn. Thông thường bệnh có các triệu trứng rõ ràng về nhiễm virut trước đó như: sốt, mệt mỏi, đau nhức cơ toàn thân, nổi ban…

Viêm khớp dạng thấp thường có biểu hiện mãn tính ít nhất 6 tuần. Các triệu chứng đặc trưng là cứng khớp gối vào buổi sáng, hoặc sau khi bất động lâu, khó khăn trong việc thực hiện các động tác ở các khớp. Các triệu chứng giảm đi vào mùa hè và tăng lên vào mùa đông. Cơn đau thắt ngực thường xuất hiện muộn sau đó do tổn thương các van tim có thể đi kèm.

4. Bệnh Osgood-Schlatter gây đau nhức khớp gối ở trẻ em

Nguyên nhân gây đau nhức khớp gối ở trẻ em thường thấy

Bệnh được mô tả lần đầu tiên vào năm 1903, do tác giả người Anh là OSGOOD và người Đức là SCHLATTER tìm ra, vì vậy bệnh này được đặt tên là tên ghép của hai ông. Đây là bệnh tại chỗ bám tận gân bánh chè, ở tại lồi củ trước xương chày, gặp ở thiếu niên và ở những vận động viên trẻ còn trong giai đoạn còn phát triển.

Đau ở vị trí thấp của gân bánh chè, nơi gân bám vào xương. Đôi khi đau có thể lan rộng lên cả bánh chè và xuống tới xương chày. Bệnh đau tăng khi vận động mạnh và giảm đi khi nghỉ ngơi. Chụp X-quang cho thấy sự phân mảnh của các mấu lồi củ trước xương chày. Điều trị chủ yếu là giảm triệu chứng kết hợp với nghỉ ngơi, băng cố định đầu gối, sử dụng thuốc giảm đau và tập vật lý trị liệu.

Bệnh hay gặp ở trẻ nam, trong giai đoạn dậy thì. Nó xẩy ra ở những bé hay chơi thể thao đặc biệt là các môn cần phải chạy nhiều như đá bóng, bóng chuyền, tenis, điền kinh… Vì vậy việc ngừng hoặc giảm các hoạt động thể thao phụ thuộc vào từng bệnh nhân và mức độ đau mà các bé đang gặp phải.

5. Chấn thương phần mềm ở đầu gối

Nguyên nhân gây đau nhức khớp gối ở trẻ em thường thấy

Chấn thương thể thao ở trẻ em ngày càng trở nên phổ biến do trẻ em ngày càng yêu thích tham gia các môn thể mạo hiểm và cần vận động mạnh như: bóng chày, bóng rổ, trượt tuyết, trượt patin…

Bệnh có biểu hiện bằng sự sưng tấy ngay lập tức kèm đau ở khớp gối sau chấn thương. Điều đó có thể gợi ý gãy xương trong khớp nối, hoặc vết rách dây chằng trong khớp như dây chằng chéo trước. Bệnh càng trầm trọng hơn nếu có biểu hiện tràn dịch khớp gối (thường sau khoảng 2 giờ), khiến trẻ không thể di chuyển được, sưng và đầu gối nhiều hơn.

Để loại trừ tổn thương xương, bác sĩ sẽ cho chỉ định chụp X-quang khớp gối. Nếu hình ảnh trên X-quang cho thấy các cấu trúc xương liền mạch, không có vết  nứt hay mảnh vỡ ở thân xương chứng tỏ bệnh nhân không bị gãy xương. Trong trường hợp bị trật khớp, trên phim X-quang sẽ xuất hiện hình ảnh ” đường chân trời “. Tùy thuộc vào các triệu chứng và biểu hiện bệnh trên lâm sàng và cả trên phim X-quang mà bác sĩ có thể chỉ định chụp thêm MRI để có kết luận chính xác.

Nếu chỉ có tổn thương phần mềm khớp gối thì cần xử trí ngay bằng cách rửa sạch vết thương ngoài da, bông, gạc để băng bó giữ vết thương không bị nhiễm trùng, nạng để hỗ trợ di chuyển bệnh nhân, thuốc giảm đau và thuốc chống viêm cũng được sử dụng.

6. Gãy đầu trên xương chày gây đau nhức khớp gối ở trẻ em

Nguyên nhân gây đau nhức khớp gối ở trẻ em thường thấy

Gãy đầu trên xương chày thường xảy ra sau chấn thương, gây nên nhiều đau đớn cho trẻ, bao gồm cả đau đầu gối. Cần phải sơ cứu bệnh nhân ngay và đưa tới bệnh viện. Lúc này thuốc thường được sử dụng đầu tiên là thuốc giảm đau và an thần, nhưng đôi khi có thể yêu cầu gây tê tại chỗ đau nếu trẻ sốc hoặc phẫu thuật để nối lại xương chày đồng thời sữa chữa lại những mảnh xương vụn hoặc lồi cầu trên xương đùi bị gẫy.

Sau khi sơ cấp cứu ổn định cho trẻ, đầu gối trẻ sẽ được cố định trong một cái nẹp hoặc bó bột bằng thạch cao tùy theo từng kiểu gẫy và các tổn thương phối hợp. Tập vật lý trị liệu được bắt đầu sớm để giảm thiểu sự yếu và teo cơ ở trẻ.

7. Chấn thương dây chằng chéo trước

Nguyên nhân gây đau nhức khớp gối ở trẻ em thường thấy

Mặc dù chấn thương dây chằng chéo trước ( ACL) ít phổ biến ở trẻ em hơn người lớn, nhưng có khoảng 1 % tất cả các tổn thương dây chằng chéo trước xảy ra ở trẻ em và gây hậu quả nghiêm trọng. Vì vậy nên chúng ta không được bỏ qua. Hầu hết các chấn thương xảy ra trong khi chơi thể thao và thường là kết quả của việc xoắn, va đập hoặc tư thế bất thường của chân.

Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng, việc tổn thương dây chằng chéo trước có khả năng bảo tồn và hồi phục ít hơn người lớn, có thể do bệnh thường gặp ở các bé trai hiếu động và không chịu ngồi yên dưỡng bệnh, do đó làm tăng nguy cơ viêm khớp và thoái hoá khớp sớm. Do đó, biện pháp cần thiết là phải quản lý nghiêm ngặt và xây dựng một chế độ điều trị nghiêm túc hơn ở trẻ em, ngay cả trẻ có các triệu chứng tương đối nhỏ cần được tư vấn để xem xét có các tổn thương dây chẳng chéo trước hay không.

Trong một số trường hợp, những em bé đã đạt đến độ tăng trưởng xương gần như người trưởng thành thì phẫu thuật bảo tồn các tổn thương có thể sử dụng các kỹ thuật như đối với người lớn. Tuy nhiên, ở trẻ nhỏ, những kỹ thuật bao gồm việc đặt các phần cứng trong khớp có thể làm tăng nguy cơ giảm tăng trưởng sinh lý ở trẻ. Do vậy phẫu thuật phải hết sức cẩn thận và phải do các bác sĩ phẫu thuật có kinh nghiệm và nên thực hiện trong các đơn vị nhi khoa chuyên sâu nhằm giảm thiểu nguy cơ thất bại và rối loạn tăng trưởng.

Bên cạnh đó, liệu pháp vật lý trị liệu trước và sau phẫu thuật là rất quan trọng để đảm bảo phục hồi thành công cho trẻ.

8. Vỡ sụn chêm khiến trẻ bị đau nhức khớp gối

Nguyên nhân gây đau nhức khớp gối ở trẻ em thường thấy

Cũng như chấn thương dây chằng chéo trước, vỡ sụn chêm ít phổ biến ở trẻ em hơn người lớn. Chúng thường là kết quả từ chấn thương đầu gối, và nặng hơn nếu dây chằng chéo trước cũng bị tổn thương.

Mỗi khớp gối có hai sụn chêm nằm giữa xương đùi và xương chày. Sụn chêm là một hình thái của sụn khớp, chen vào giữa hai xương có tác dụng bảo vệ cho sụn khớp của xương đùi và xương chày. Nó đóng vai trò như một miếng đệm làm gối trở nên vững chắc hơn và giảm sóc. Khi sụn chêm bị rách/ vỡ thì các triệu chứng bao gồm có tiếng “clunking”, “clunking” phát ra ở khớp của trẻ như tiếng bước chân ngựa.

Trẻ cảm thấy đau ở khớp gối, nặng hơn nếu như bị vỡ vụn nhiều. Sự tổn thương sụn chêm đơn thuần không làm cho gối mất vững nếu như dây chằng còn nguyên vẹn nhưng nó lại đưa tới thoái hóa khớp sau này rất nguy hiểm cho trẻ.

Tổn thương sụn chêm ở trẻ em có khả năng chữa lành với việc phẩu thuật bảo tồn và hạn chế hoạt động, tuy nhiên hầu hết sẽ đòi hỏi can thiệp phẫu thuật với thủ thuật mở thông khớp. Mục đích là để bảo quản càng nhiều càng tốt bằng cách vá ghép lại sụn chêm.

Sụn chêm ở trẻ em có một khả năng tốt để chữa lành và việc cắt bỏ một phần lớn sụn chêm  có thể gây ra những thay đổi ở cấu trúc xương gây thoái hoá sớm. Việc tái thiết dây chằng chéo bị tổn thương là rất cần thiết để giữ vững khớp gối, đồng thời nâng cao tỉ lệ thành công lên từ 75% – 85%.

Nguyên nhân gây đau nhức khớp gối ở trẻ em có những điểm khác biệt với người lớn, có thể là do các trẻ là những cơ thể đang phát triển và khả năng phục hồi cũng được dự báo tích cực hơn. Các nguyên nhân gây nên tình trạng đau nhức khớp gối ở trẻ cũng đều có thể phòng ngừa được. Các bậc phụ huynh hãy quan tâm và xây dựng cho các bé nhà mình một lối sống lành mạnh để không bị đau nhức khớp gối nhé.

Kiến thức -